Lang kréyol la fè anchay vansé-douvan (progrès) dépi siek-la ki fini bout-la. Jòdi-jou, menm sa ki rayi'y pa noz vréyé méprizasion ba'y ek kriyé'y "patwa" ankò. Men, es sa lé di ki lang-lan vini kon nenpot kiles lang asou latè, ki i vini mapipi ?
Piespa !
Pòko antouléka. Poutji ? Sé davwè adan lavi an lang ni pliziè koraj (obstacle) pou rivé janbé avan lang-lan pé di i met kò'y. Dabò-pou-yonn, fok sé moun-la ki ka palé'y la rivé admet ki sa ki ka sòti nan bouch-yo a sé pa pawol initil mé pawol ki sérié. Dézienm bagay : fok sé moun-lan konpwann ki sa nésésè matjé lang-lan ek fok yo mété doubout an sistenm lékriti ba'y. Twazienm bagay : fok yo sèvi épi sistenm lékriti-tala pou sa matjé liv, jounal, pankat, non lari oben kartié, piblisité kisasayésa...(etc...). Katriyem bagay : fok lang-lan rantré adan lékol, linivèsité, lajistis, ladministrasion, légliz kivédi (c'est-à-dire) toupatou. Sentjem bagay : fok sèvi lang-lan pou sa transbòdé (traduire) liv ki matjé adan dot lang davwè (parce que) sa ka blijé lang-lan sòti adan adoumanman'y (zone de confort).
Lè zot wè tout lo bagay-tala érisi fet, ni an dènié-dènié larel pou sa janbé avan lang-lan vini an lang toutafetman djok : fok matjé bagay ki siantifik. Sé sa ki pli red la davwè adan Lasians ni anchay vokabilè, anchay lidé, anchay démonstraksion ki lang kréyol la pa abitié esprimen. Sé pa kréyol li-yonn ka bité anlè kalté masonn-tala : an lang kon fwansé, abo i wototo, ka pwan bon fè adan sektè Lenfowmatik la. I blijé sèvi épi anchay mo anglé kontel "hardware", "software" oben "spam". Erez-di-bonnè, ni langis fwansé ka djoubaké (travailler dur) pou sa kréyé mo-nef (néologisme) ki kay ranplasé sé mo anglé tala.
Pou kréyol, sé dépi atjelman fok nou koumansé katjilé asou zafè lang siantifik la. Nou pé pa atann davwè lasians ka vansé gran balan chak jou ek nou pé rivé an lè éti kréyol pé ké pé suiv ankò. Mi yonndé teks asou astwofizik :
. https://fondaskreyol.org/article/lawonn-bel-zanno-se-ki-sa
. https://fondaskreyol.org/article/bidim-blo-a-sa-sa-ye-an-vre
. https://fondaskreyol.org/article/yonnde-katjil-asou-fondas-floko-kosmos
Kon nou ka rimatjé, sé pa rédi chez bò tab ki la, mé si zot wè nou pa fè débriya adan sektè lasians-lan, kréyol ké toujou rété an ti lang folklorik...
...évoqué l’élection de la députée BELLAY, avant même que j’évoque son alignement sur un P"S" don Lire la suite
que de faire un accompagnement psychologique.
Lire la suite...aux dernières élections municipales par PEYI-A, le parti des faux souverainistes Nilor et Nade Lire la suite
..."responsables" P"S", pas des militants de base et/ou de fraîche date qui ignorent tout de ces Lire la suite
Le sujet de cet article concerne le maire "socialiste" de Saint-Ouen, en Fouance donc, et je ne v Lire la suite
...sinon un bon report de vwoi-aâAÂHÂ au 2è tour? Lire la suite
...ont quand même réussi à faire élire une député, non ? Lire la suite
Voyons, je commence à lister les socialistes de Martinique et je suis pliée de rire...
Lire la suite...Un parti de "faux-culs et d’enfoirés" (PFCE) , c’est doublement tautologique. Lire la suite
vous dicutez avec yug sur son terrain , c'est sans fin.
Lire la suite